maandag 24 januari 2011

Palestine papers: grafrede voor een 'vredesproces' en misschien ook voor de PA

 Erakat en Abbas

Opwinding in Palestina. Al-Jazeera en The Guardian hangen de intieme geheimen van tien jaar onderhandelen (1999 - 2010) tussen Israel en de Palestijnse Autoriteit aan de grote klok. In een Midden-Oostenversie van een soort Wikileaks worden in porties,  stapels van bijna 1700 documenten openbaar gemaakt, te weten notulen van bijeenkomsten, emails, kaarten, verslagen van privé bijeenkomsten, strategische achtergrond papers, alles. Hier zijn de papieren te vinden:  Al Jazeera en The Guardian, de links wijzen de weg.

Zondagavond was het eerste deel van de lekken aan de beurt. Daar bleek uit dat Saeb Erakat, de opperonderhandelaar van de PA in 2009 aan de Israeli's aanbood ermee akkoord te gaan dat alle Israelische nederzettingen in Jeruzalem (Israel noemt ze wijken) aan de verkeerde kant van de 'groene lijn' door Israel worden geannexeerd, minus één, Jebel Abu Ghneim (Har Homa), die de toegang tot de Oude Stad verspert vanuit de richting van Bethlehem. Ook wilde hij ermee akkoord gaan dat Israel de Joodse en Armeense wijken in de Oude Stad  zou krijgen en - last but not least - ten aanzien van de Haram al Sharif / Tempelberg was hij bereid mee te werken aan een 'creatieve oplossing'.
Een en ander was een onsje meer, om het zo maar te zeggen, dan de PA tot dusver publiekelijk had toegegeven. Het is duidelijk dat de PA daarmee behoorlijk in verlegenheid is gebracht. De beschuldigingen dat de PA niets anders is is dan een clubje collaborateurs met Israel, die de laatste tijd steeds luider worden gehoord, krijgen daarmee weer nieuw voedsel.   
Maar ook Israel heeft weinig reden om blij te zijn. Er blijkt nu zonneklaar dat de PA al jaren geleden de meest vergaande concessies heeft gedaan, maar dat Israel  nooit toehapte. Het beeld dat Israel de onderhandelingen al jaren voor niets anders gebruikt dan als rookgordijn om ondertussen lekker voort te gaan met het vol bouwen van de Westoever met nederzettingen, wordt eveneens door de Palestine papers versterkt.

 De publicatie heeft tot dusver woedende reacties uitgelokt van Erakat ('We hebben niets te verbergen. .. het  is uit zijn context en het bevat leugens. Al Jazeera's informatie is vol leugens en bedrog.') Van Mahmoud Abbas, de Palestijnse presidnet ('We zeggen alles heel duidelijk. We hebben geen geheimen') en van Yasser Abed Rabbo die maandsagmorgen namens de PA in Ramallah een persconferentie gaf, waar hij sprak van een 'verdraaiing van de waarheid', een 'door de emir van Qatar georchestreerde aanval op de PA (Al-Jazeera heeft zijn hoofdkwartier in Qatar) ' en een 'propaganda spelletje via de media om de  Palestijnse burgers te brainwashen'. Na Abed Rabbo's persconferentie bestormden een handjevol getrouwen van Abbas het kantoor van Al-Jazeera in Ramallah.
Vanavond, maandagavond, om acht uur GMT is de volgende aflevering van de 'Palestine papers' op Al-Jazeera en The Guardian. Laten we zien wat er dan weer tevoorschijn komt en wat daarop de reacties zullen zijn. Volgens de Guardian staan ons nog onthullingen te wachten over:

- een verdergaande detaillering van de concessies die de Palestijnen hebben aangeboden, waaronder betreffende het heikele punt van het recht op terugkeert,
-verzoeken die Israelische leiders privé deden betreffende het naar de nieuwe Palestij se staat overheveleen van Palestijnen in Israel,
-de vergaande staat van samenwerking tussen de Israelische en Palestijnse veiligheidsdienten,
-de belangrijke rol van de Britse veiligheidsdienten bij geheime plannen om Hamas in de bezette gebieden een kopje kleiner te make n,
-Het feit dat de leiders van de PA binnenskamesr getipt waren over de Cast Lead veldtocht van 2008-2009 in Gaza.

Dat is dus allemaal niet mis. En er is weinig fantasie voor nodig om te voorspellen wat hiervan de gevolgen zullen zijn. Het zogenaamde vredesproces dat eigenlijk al jaren in coma verkeerde, of misschien ook al lang geleden was overleden, kan nu rustig ten grave worden gedragen. Het lijkt nagenoeg onmogelijk om op de oude voet verder te gaan alsof er niets is gebeurd, nadat dit allemaal naar buiten is gekomen (aangenomen dat The Guardian zijn beloftes waar maakt). Je kan je geen plot voorstellen waarbij duidelijker wordt gemaakt dat Israel al jarenlang een toneelstukje opvoert en totaal niet serieus is. Het verhaal dat Israel geen  'partner  for peace' aan de Palestijnse kant had, blijkt, voor zover dat nog voor sommigen misschien niet duidelijk was, een sprookje. Veeleer was het omgekeerde het geval.

En wat de toekomst van Abbas, Erakat en de Palestijnse Autoriteit betreft, die ziet er niet erg zonnig uit. Hier wreekt zich dat een aantal domme, incompetente mensen bezig is geweest. Mensen die meer aan hun baantje leken te zijn gehecht dan dat ze toegewijd waren aan de zaak. Wat had er - als de PA wèl had gedeugd - nu meer voor de hand gelegen dan dat de PA zelf in een vroeg stadium de bijzonderheden naar buiten had gebracht om te laten zien dat Israel totaal niet geïnteresseerd was in een deal? Nu rijst het beeld op van mensen die tegenover de buitenwereld wel flinke taal uitslaan, maar binnenskamers weggaven wat er maar te geven viel. En dat terwijl ze ondertussen ook  nog eens collaboreerden met Israel in het in de gevangenis werpen, uitschakelen of zelfs bij bosjes laten afslachten (Gaza) van tegenstanders. Als maar een beetje waar is dat dit soort onthullingen ons nog te wachten staan, en daar ziet het na de eerste over Erakat wel naar uit, dan is het gedaan met het laatste beetje geloofwaardigheid dat de PA hier en onder Palestijnen misschien nog bezat. En of dat ook betekent dat het binnenkort met de PA is gedaan? Ik zou er in ieder geval nog geen  fles wijn onder willen verwedden dat ze er over een jaar nog zijn.

[Waar ik wel een fles wijn  voor over heb- misschien wel twee - , is een tip wie de lekken heeft verzorgd. Ergens las ik de suggestie dat het de in ongenade gevallen Fatah-corifee Dahlan zou kunnen zijn. Als dat zo is, is dat een formidabele grap.]

PS Een element dat ik dreigde te vergeten: wat de Palestine papers ook ten overvloede nog eens aantonen is dat er geen sprake is of was (en vermoedelijk ook nooit zal zijn), van een constructieve Amerikaanse rol. Wat de Amerikanen vooral doen is keer op keer demonstreren is dat ze de lijn van Israel steunen, door dik en dun.

Geen opmerkingen: