Rond de 100 burgers slachtoffer van conflict in Sudan

 

De Sudanese hoofdstad Khartoum was maandag voor derde dag het toneel van bombardementen vanuit de lucht en beschietingen met zware wapens. De inwoners meldden dat dit, en hevig geweervuur, de hele nacht is doorgegaan. In de ochtend luwde het geweervuur, maar de ontploffingen bleven doorgaan. Uit de aan de overkant van de Nijl liggende zusterstad Omdurman werden eveneens gevechten gemeld. In de nacht was er het geluid van jachtvliegtuigen en bombardementen in het Kafouri-district van Bahri, dat grenst aan Khartoum en waar een basis van de RSF is gevestigd. 

Het aantal burgers dat is gedood nadert de 100, zo heeft het Centrale Comité van Artsen in Sudan bekendgemaakt. Er zijn meer dan 350 gewonden. In Khartoum heeft een flink aantal burgers intussen de stad verlaten. In andere delen van Sudan wordt eveneens gevochten.

De gevechten braken zaterdag uit naar naar aanleiding van onenigheid over de integratie van Rapid Deployment Forces (RSF) van generaal Mohammed Hamdan Dagalo (Hemedti) in het nationale leger. Daarover waren afspraken gemaakt op 5 december in het zogenoemde Framework-akkoord. Het probleem is, volgens inwoners van Khartoum, dat de bases van de RSF, die door het leger worden aangevallen, door de hele stad verspreid liggen, tussen woongebieden in. De twee leiders zijn intussen niet meer on speaking terms. Legerleider generaal Abdel-Fattah Burhan zei zaterdag dat hij niet meer onderhandelt zolang de RSF niet is ontbonden en Hemedti noemde Burhan een ''leugenaar en een misdadiger''.

Zondag leek het of het leger aan de winnende hand. Er werd toen onder internationale druk een bestand van drie uur afgesproken, maar dat werd niet nageleefd. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Blinken riep op een bijeenkomst van G-7 landen in Japan op tot een staakt-het-vuren. Egypte bood aan te bemiddelen en het regionale Afrikaanse blok van Intergoevernementele Autoriteit over Ontwikkelingsplannen zei dat zo spoedig mogelijk wordt geprobeerd de presidenten van Kenia, Zuid-Sudan en Djibouti naar Sudan te sturen.  Het VN-Wereldvoedselprogramma heeft haar activiteiten in Sudan opgeschort in verband met  de dood van drie medewerkers in Darfur.    

Sudanese premier Hamdok gooit toch de handdoek in de ring

Hamdok (Wikipedia)

 Wat al een paar weken werd voorzien is zondag gebeurd: de Sudanese premier Abdalla Hamdok is afgetreden. In een speech voor de televisie zei hij dat zijn poging om via onderhandelingen een nieuwe consensus van burgers en militairen te smeden, was mislukt.
Hamdok was in oktober afgezet door de militaire leider, generaal Abdel Fattah al-Burhan, en onder huisarrest geplaatst, tijdens een militaire coup waarbij de regering werd ontbonden evenals de Soevereine Overgangsraad waarin burgers en militairen de macht deelden. Nieuwe verkiezingen die in 2022 zouden worden gehouden, werden verschoven naar 2023.
De coup stuitte onmiddellijk op fel verzet. Tijdens demonstraties in Khartoum en andere plaatsen van het land vielen tientallen slachtoffers. Daarop ging Hamdok, die was afgezet omdat hij de coup niet wilde steunen, alsnog door de bocht. Op 21 november maakte hij bekend dat hij opnieuw geïnstalleerd was als premier en dat hij met steun van de militairen een regering van technocraten zou vormen. Met de stap wilde hij verder bloedvergieten voorkomen. Ook hoopte hij een einde te kunnen maken aan de crisis en het land alsnog op weg naar een burgerregering te kunnen loodsen. Hij had daartoe een overeenkomst van 14 punten getekend met de militairen.
Zijn stap viel echter niet in goede aarde, vooral omdat de macht bij de militairen, generaal Burhan en naast hem de gevreesde generaal Mohammed Hamdan Dagalo, bijgenaamd Hemedi, bleef. Onmiddellijk traden 12 ministers af. Hamdoks stap werd algemeen afgekeurd en de demonstraties gingen door. Kort voor zijn aftreden werden nog drie demonstranten gedood, waarmee het totaal aantal slachtoffers van het optreden van het leger tegen de demonstranten op 57 kwam.
Hamdok, die op het ministerie van Financiën werkte, kwam naar voren na de coup die in 2019 een einde maakte aan de heerschappij van Omar al-Beshir. Hij leidde het land tijdens de diepe financiële crisis die daarop volgde met een inflatie van over de 400 procent, maar wist ook in onderhandelingen met de VS het land van de lijst van terroristische staten af te krijgen. In de tussentijd sloot hij ook - aarzelend - een overeenkomst met Israel. Er was sprake van langzaam economisch herstel, maar burgers en militairen konden het niet eens worden over de te volgen politieke koers. Met het aftreden van Hamdok is Sudan nu weer ongeveer terug bij af.

Sudan: militairen installeren Hamdok opnieuw als premier

Abdalla Hamdok (Foto Wikipedia)

Sudan's militaire leiders zijn van plan de burgerpremier Abdalla Hamdok opnieuw te installeren en hem een regering te laten vormen van technocraten. Ook zullen zij alle politieke gevangenen vrijlaten. Dat is het resultaat van onderhandelingen tussen generaal Abdel Fattah Burhan, premier Hamdok en afgevaardigden van politieke partijen en organisaties behorende tot de ''civil society''.
Fadlallah Burma Nasir, het hoofd van de Umma Partij heeft dat zondag meegedeeld. Een groep onderhandelaars bevestigde in een verklaring dat de het akkoord later zondag officieel zal worden bevestigd, nadat de Soevereine Raad, het hoogste orgaan van het militaire overgangsbestuur, bijeen is geweest.
Generaal Burhan beëindigde op25 oktober de samenwerking tussen de militairen en de burgers die in 2019 de val van president Omar al-Bashir bewerkstelligden door premier Hamdok en de andere burgerleiders gevangen te nemen. Hamdok bleef later onder huisarrest. Een week geleden verwijderde Burhan ook de burgers uit de Soevereine Raad en liet hij hun plaatsen innemen door anderen. Tegen de besluiten van Burhan en de andere militaire leiders werd voortdurend gedemonstreerd. Afgelopen woensdag was de tot nu toe bloedigste dag. Er vielen toen16 doden (eerder waren er 15 gemeld). Het totaal aantal slachtoffers van de betogingen is daarmee op 40 gekomen. Voor deze zondag was opnieuw een groot protest aangekondigd.
Het afzetten van de burgerregering was ook door veel landen bekritiseerd.De VS zetten hun hulpverlening stop. Al-Jazeera meldt dat het nu gesloten akkoord zeker niet bij iedereen in Sudan in goede aarde valt. Veel mensen vertrouwen de militairen niet meer en zijn bang dat ook een nieuwe regering van Hamdok door hen volledig zal worden gedomineerd.

En opnieuw stuurt Nederland een vluchteling terug naar Sudan waar hij gevaar loopt

Ali al-Helou Tiyah

Na de geslaagde deportatie van de 25-jarige Ezzedin Mehimmid naar Sudan van waar hij gevlucht was en van wie sindsdien niets meer is vernomen, doet de IND, c.q. de Dienst Terugkeer en Vertrek het opnieuw. Weer wordt een vluchteling uit nota bene het oorlogsgebied Darfur teruggestuurd naar Sudan waar hij dus extra gevaar loopt. Blijkbaar heeft Nederland, c.q. staatssecretaris Harbers, niets geleerd van de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog.

 Op dinsdag 22 januari willen de Dienst Terugkeer en Vertrek (DTV) en vliegtuigmaatschappij KLM de vluchteling Ali al-Helou Tiyah deporteren naar Soedan. Tiyah is 44 jaar, komt uit de Darfur-regio en verblijft inmiddels al zo’n tien jaar in Nederland. Hij zit nu gevangen in het Rotterdamse detentiecentrum. Met de onderstaande tekst roepen organisaties en individuen die opkomen voor de belangen van Soedanese vluchtelingen, waaronder Doorbraak, iedereen op om in actie te komen en deze deportatie te stoppen.